Nhãn

Thứ Năm, 22 tháng 2, 2018

Đôi điều ngẫm nghĩ về chuyện "loạn giáo sư, phó giáo sư" ở Việt Nam hiện nay!

Chức danh giáo sư là một đề tài của nhiều bàn luận. Gọi “giáo sư” là học hàm, chức danh, hay chức vụ, mỗi người hiểu một cách khác nhau. Những hiểu biết đó tùy thuộc vào tầm nhìn cá nhân, bối cảnh và kinh nghiệm của người phát biểu. Trong bài viết này tôi không đề cập đến những trường hợp được đề bạt hay bổ nhiệm qua một qui trình chuẩn và dựa trên các tiêu chuẩn khoa bảng nghiêm chỉnh. Theo qui trình chuẩn, các ứng viên phải trải qua những chức vụ như tutor (trợ giảng), lecturer (giảng viên) hay assistant professor (giáo sư trợ lí), senior lecturer (giảng viên cao cấp), associate professor (ở Việt Nam dịch là phó giáo sư), và professor (giáo sư thực thụ)
Hình minh họa

Nếu một người có thành tích tốt thì đoạn đường từ tutor lên professor phải tốn ít nhất 15-20 năm. Rất nhiều người chỉ dừng lại ở chức associate professor và nghỉ hưu.
 
Theo PGS.TS Ngô Tứ Thành, Viện Sư phạm kỹ thuật – Đại học Bách Khoa Hà Nội cho rằng: Trước hết cần phải trả lời rõ câu hỏi: “Giáo sư” là chức danh, chức vụ hay nghề nghiệp ?
Theo ông Thành, nếu xem Giáo sư (GS) là chức danh thì Giáo sư là một ghi nhận, tôn vinh …có giá trị khi được nhà nước phong tặng... danh hiệu này đi suốt cuộc đời, không phụ thuộc tuổi tác, đang làm việc hay đã nghỉ hưu, không hạn chế số lượng và cũng không thể tước bỏ trừ trường hợp rất đặc biệt. Giáo sư chức danh giống như danh hiệu Nhà giáo nhân dân, nhà giáo ưu tú…chỉ có hình thức phong tặng, vinh danh không thể có bổ nhiệm.
Còn nếu xem giáo sư là một chức vụ khoa học, thì phải được cơ quan quản lý giáo dục cao nhất bổ nhiệm trong thời gian giảng dạy ở trường đại học nếu xứng đáng với tiêu chuẩn đã qui định. Khi vị Giáo sư đó về hưu, chuyển công tác khác, hoặc không xứng đáng nữa thì miễn nhiệm và tuyển chọn để bổ nhiệm người khác.
Ông Thành cho hay, cho đến bây giờ, Việt Nam vẫn xem giáo sư vừa là chức danh, vừa là chức vụ, vừa phong tặng vinh danh vừa bổ nhiệm.
Hàng năm, hội đồng chức danh giáo sư nhà nước tổ chức phong tặng, trao giấy chứng nhận cho các Giáo sư, sau đó giáo sư về lại các trường xin bổ nhiệm. Những người đã nhận sổ hưu hơn 20 năm vẫn có trong danh sách PHONG TẶNG & BỔ NHIỆM giáo sư là “chuyện thường ngày ở Huyện”.
Đối với việc áp chuẩn mới cho chức danh GS hay PGS hiện nay ở Việt Nam là việc cần làm, bởi việc có quá nhiều người được bổ nhiệm chức danh GS, PGS nhưng không đạt chuẩn thực sự, không có cống hiến khoa học thực tiễn được áp dụng thì việc nhà nước bỏ tiền ra để trả công cho những người này xem chừng không xứng đáng và lãng phí. 

Nhiều ý kiến cho rằng, nhà nước phong hàm Giáo sư, PGS tràn lan như hiện nay là bệnh thành tích; Thứ hai là bệnh sĩ; thứ ba lãng phí ngân sách quốc gia hay đó là tham nhũng chức vụ. Cần cắt bỏ ngay, Giáo sư là học hàm không phải học vị, chức vụ, hãy nhìn và làm mới mẽ đi cứ lẫn quẩn trong vòng bảo thủ trì trệ thì đất nước làm sao phát triển theo kịp khối đông nam á chứ đừng nói quốc tế. 
Trên thực tế, nhiều Gs tiến sĩ khoa học không bằng ông nông dân khi họ có những cống hiến khoa học thực sự được xã hội vị nể, thực tế nhiều ông nông dân đã có những sáng kiến áp dụng vào thực tiễn rất tốt còn hơn cả GS TS. thử hỏi nhiều GS TS đã làm được gì cho nhân dân vì vậy GS TS chỉ trên giấy? Chuyện tiến sĩ giấy chúng ta đã bàn từ rất lâu.
Và trên thực tế, việc " chạy " để có suất phong hàm " giáo sư, phó giáo sư" hiện nay sao giống một câu thơ của cụ Tú Xương " tham tiền, cột mỡ, lắm anh leo". Trên thực tế có những người chưa từng tham gia công tác giảng dạy, nghiên cứu khoa học đã "chạy" mọi tiêu chuẩn để được phong hàm, nào là chạy " giờ giảng " , nào là " bài báo đăng trên các tạp chí .... giả cầy " ..... , bởi cái học hàm Gs , PGS bây giờ "hái ra tiền", "hái ra bổng lộc" .... chứ đâu phải vì " sự nghiệp trồng người " , vì nền KH - KT nước nhà !!!
Tất nhiên, những GS, PGS thực thụ, chân chính thì rất đáng được vinh danh, nhưng bên cạnh những GS, PGS đó, thì cũng đang có nhưng giáo sư, tiến sĩ rởm đang gắng chạy cho được học hàm, học vị của mình cũng chỉ vì bệnh sĩ với xã hội chứ không phải vì cống hiến khoa học. Theo tôi, Nhà nước cũng nên quy định rõ những ngành nghề nào được xét phong hàm GS, PGS, cứ không phải ngành nào cũng cần đến những vị có học hàm cao như vậy, bởi nó không xứng đáng và không hợp lý. Bên cạnh đó, cần ra soát quy trình bổ nhiệm của những người đã được bổ nhiệm, nếu cần thiết phải loại bỏ ngay những kẻ không xứng đáng để Việt Nam sở hữu được những PGS, GS thật sự đúng năng lực và hiệu quả.

Trần Ái Quốc

5 Nhận Xét :

  1. Nhà nước cũng nên quy định rõ những ngành nghề nào được xét phong hàm GS, PGS, cứ không phải ngành nào cũng cần đến những vị có học hàm cao như vậy, bởi nó không xứng đáng và không hợp lý. Bên cạnh đó, cần ra soát quy trình bổ nhiệm của những người đã được bổ nhiệm, nếu cần thiết phải loại bỏ ngay những kẻ không xứng đáng để Việt Nam sở hữu được những PGS, GS thật sự đúng năng lực và hiệu quả.

    Trả lờiXóa
  2. Nên quy định rõ ra ngành nào, chức vụ nào thì cần gs,pgs. Ví dụ anh làm người quản lý, Thiên về thực tiễn và kinh nghiệm, ko thiên về nghiên cứu thì cần gì phải gs, pgs, quan trọng là số năm kinh nghiệm. Ngược lại vs những người lm về nghiên cứu thì ms cần học hàm học vị cao chứ.

    Trả lờiXóa
  3. Nhà nước có khi nên ban hành hẳn nđ hay luật đi qđ rõ ngành nào, chức vụ nào thì cần gs,pgs. Ví dụ anh làm người quản lý, Thiên về thực tiễn và kinh nghiệm, ko thiên về nghiên cứu thì cần gì phải gs, pgs, quan trọng là số năm kinh nghiệm. Ngược lại vs những người lm về nghiên cứu thì ms cần học hàm học vị cao chứ

    Trả lờiXóa
  4. Nên quy định rõ ra ngành nào, chức vụ nào thì cần gs,pgs. Ví dụ anh làm người quản lý, Thiên về thực tiễn và kinh nghiệm, ko thiên về nghiên cứu thì cần gì phải gs, pgs, quan trọng là số năm kinh nghiệm. Ngược lại vs những người lm về nghiên cứu thì ms cần học hàm học vị cao chứ.

    Trả lờiXóa
  5. Nên quy định rõ ra ngành nào, chức vụ nào thì cần gs,pgs. Ví dụ anh làm người quản lý, Thiên về thực tiễn và kinh nghiệm, ko thiên về nghiên cứu thì cần gì phải gs, pgs, quan trọng là số năm kinh nghiệm. Ngược lại vs những người lm về nghiên cứu thì ms cần học hàm học vị cao chứ.

    Trả lờiXóa

 
Chia sẻ